HER ŞEYİ KONTROL ETMEYE ÇALIŞIRKEN
İnsan belirsizliği sevmez.
Ne olacağını bilmek ister. Plan yapmak ister. Bir şeyin nasıl sonuçlanacağını önceden görmek ister. Bu yüzden takvimler yaparız, hedefler koyarız, ihtimalleri hesaplarız. Kontrol hissi bize güven verir.
Ama hayatın doğasında tam kontrol diye bir şey yoktur.
Buna rağmen çoğumuz fark etmeden hayatı sürekli kontrol etmeye çalışıyoruz. İşlerin planladığımız gibi gitmesini istiyoruz. İnsanların beklediğimiz gibi davranmasını istiyoruz. Hatta bazen kendi duygularımızı bile kontrol etmeye çalışıyoruz.
Üzülmemek, kırılmamak, hayal kırıklığı yaşamamak için kendimizi ayarlıyoruz.
Ama kontrol çabası büyüdükçe insanın omuzlarındaki yük de büyür.
Çünkü kontrol etmeye çalıştığın her şey aynı zamanda sorumluluğuna dönüşür. İşler yolunda gitmezse kendini suçlarsın. Bir plan bozulursa huzursuz olursun. Bir şey beklediğin gibi olmadığında zihnin hemen çözüm aramaya başlar.
Oysa bazı şeylerin çözümü yoktur. Sadece akışı vardır.
İnsanlar değişir. Planlar bozulur. Hayat bazen beklenmedik yollar açar. Bazen de hiç hesapta olmayan zorluklar getirir. Bu durumların çoğu bizim kontrol alanımızın dışındadır.
Ama bunu kabul etmek kolay değildir.
Çünkü kontrol hissi aynı zamanda güvende hissetmek demektir. Belirsizlik ise savunmasız hissettirebilir. Bu yüzden birçok insan zihinsel olarak sürekli tetikte yaşar. Her şeyi önceden düşünmeye çalışır. Her ihtimali hesaba katmaya çalışır.
Fakat bu durum zihni yorar.
Sürekli kontrol hâlinde yaşayan bir zihin dinlenemez. Hep plan yapar, hep analiz eder, hep olasılıkları tartar. Ve çoğu zaman en kötü ihtimallere odaklanır.
Bu yüzden bazı insanlar fiziksel olarak yorulmasa bile zihinsel olarak tükenmiş hisseder.
Belki de hayatın bir kısmını kontrol etmeye çalışmak doğal. Ama her şeyi kontrol etmeye çalışmak mümkün değil.
Bazen en sağlıklı şey bazı şeyleri bırakabilmektir.
Bir planın değişmesine izin vermek. Bir insanın seni şaşırtmasına izin vermek. Bir günün beklediğin gibi gitmemesine izin vermek.
Kontrolü gevşetmek zayıflık değildir. Aksine insanın hayatla daha esnek bir ilişki kurmasını sağlar.
Çünkü hayat çoğu zaman planların dışında gelişir.
Ve bazen en güzel anlar, kontrol etmeyi bıraktığımız anlarda ortaya çıkar.
Belki de mesele hayatı tamamen yönetmek değildir.
Hayatla birlikte hareket etmeyi öğrenmektir.
Her şeyi kontrol etmek mümkün olmayabilir.
Ama her şeyi kontrol etmeye çalışmamak, insanı biraz daha hafifletebilir.
