Çocuklarda Ekran Süresi Ne Kadar Olmalı?

Büşra · Cumartesi saat 15:00'de

Çocuklarda Ekran Süresi

Günümüzde telefon, tablet ve televizyon gibi dijital cihazlar hayatın vazgeçilmez bir parçası haline gelmiştir. Ancak çocukların gelişim sürecinde ekran süresi kullanımı ve içeriği büyük önem taşır. Uzman görüşlerine göre ekran süresi çocuğun yaşına göre sınırlandırılmalıdır. Dünya Sağlık Örgütü ve Amerikan Pediatri Akademisi gibi kurumlar, 2 yaş altındaki çocukların mümkün olduğunca ekrandan uzak tutulmasını önermektedir. Bu dönemde çocuklar dünyayı dokunarak, hareket ederek ve yüz yüze iletişim kurarak öğrenir. Ekran karşısında geçirilen zaman, dil gelişimini ve sosyal etkileşimi olumsuz etkileyebilir.

2–5 yaş arası çocuklar için günlük ekran süresi en fazla 1 saat olarak önerilmektedir. Ancak burada önemli olan sadece süre değil, izlenen içeriğin kalitesidir. Eğitici, yaşa uygun ve mümkünse ebeveyn eşliğinde izlenen programlar daha faydalıdır. 6 yaş ve üzeri çocuklarda ise net bir saat sınırı yerine dengeli bir kullanım önerilir. Günlük sorumluluklar, uyku düzeni, fiziksel aktivite ve aile içi iletişim ekran süresinden daha öncelikli olmalıdır. Uzun süreli ve kontrolsüz ekran kullanımı; dikkat eksikliği, uyku problemleri, hareketsizlik ve sosyal becerilerde gerileme gibi sorunlara yol açabilir. Ayrıca mavi ışığa uzun süre maruz kalmak göz sağlığını da olumsuz etkileyebilir. Özellikle yatmadan önce kullanılan ekranlar, melatonin hormonunun salgılanmasını azaltarak uykuya dalmayı zorlaştırabilir ve çocukların dinlenme kalitesini düşürebilir. Ebeveynler için en önemli nokta, yasak koymaktan ziyade bilinçli kullanım alışkanlığı kazandırmaktır. Ev içinde “ekransız zaman dilimleri” oluşturmak, birlikte kitap okumak, puzzle yapmak veya açık havada oyun oynamak sağlıklı alternatifler sunar.

Çocuklar en çok ebeveynlerini model alır; bu nedenle yetişkinlerin de ekran süresi kullanımının ölçülü olması gerekir. Ayrıca hafta sonları ailece yapılan etkinlikler, çocuğun dijital dünyaya bağımlı olmadan keyif alabileceğini göstermesi açısından önemlidir.

Ekran tamamen yasaklanması gereken bir araç değildir; doğru ekran süresi ve doğru içerikle kullanıldığında faydalı olabilir. Önemli olan dengeyi kurmak, sınırları netleştirmek ve çocuğun fiziksel, zihinsel ve duygusal gelişimini merkeze almaktır.